दिनेश. यांचे रंगीबेरंगी पान

तिवरांच्या जंगलात जास्त करुन दिसणारे एक झाड म्हणजे कमो.
मुळांचे गुंतागुंतीचे जाळे आणि वर पानाचा तितकाच गच्च पसारा. झाड वर्षभर हिरवेगार असते.

मुंबईतील तिवरांची जंगले आता किती वर्षं टिकतील याची शंकाच आहे. अजुनतरी ईस्टर्न एक्स्प्रेस हायवेच्या बाजुला ती थोडीफ़ार आहेत. वाशी खाडीच्या पुलच्या बाजुलाहि ती आहेत. विमानातून उतरताना तरी हा हिरवा टापू नजरेत भरतो.

मारुति चितमपल्लींच्या लेखनात नेहमी महारुख या झाडाचा उल्लेख येतो. एकदम भव्य असे हे झाड आपले नाव सार्थक करते असे त्यांचे म्हणणे.

शेवग्याच्या शेंगाच्या झाडाला बर्‍याच जून जाड शेंगा दिसल्या वा बोराच्या झाडाला बरिच पिवळीधम्मक बोरे दिसली कि हमखास समजावे कि शेंगा आणि बोरे कडू आहेत. एरवी सहज हाताशी येणारे कुठलेच फ़ळ असे झाडावर रहात नाही.

परवाची वसंत पंचमी पार पडली आणि मला परत गुलाबी स्वप्नं पडू लागली. खरे तर हि मालिका एवढ्यात संपवायची नव्हतीच. अजुन बरीच फ़ुलांची आणि झाडांची ओळख करुन द्यायची आहे.

माझ्या वैवाहिक आयुष्यातील एका वादळाची चर्चा मी मायबोलीवर साधारण सहा सात वर्षांपुर्वी केली होती. आता ते लेखन सापडत नाही पण जुन्या मायबोलीकराना ते स्मरत असेलच.

त्या वास्तूच्या सज्ज्यामधून दिसलेले दृष्य. सहज मनात विचार आला, जिजाबाईने बाल शिवबाला, शिवबा बघा बरं हा आपला मावळ. आपला व्हायला हवा असे म्हणत हेच दृष्य दाखवले असेल का ?

मायबोलीकर बॉम्बेव्हायकिंगच्या कृपेमूळे गेल्या शनिवारी शिवनेरीवर जायची संधी मिळाली. लहानपणी इतिहासाच्या पुस्तकात बघितलेली हि वास्तू प्रत्यक्षात बघायला मिळाली.

या दिवसात मुंबईच्या बाजारात ताडगोळे दिसू लागतात. पाच सात सेमी व्यासाचे हे छोटेसे फळ. वरती फ़िक्कट बदामी रंगाची साल. ती हळुवार हाताने उकलली की आत अर्धपारदर्शक गर. आणि कोवळा असेल तर आतमधे चमचाभर गोड पाणी.

बोगनवेल काय, सगळ्यानाच माहीत आहे. हो ना ?