मासे

मासे ३९) इंग्लिश मासा

लागणारा वेळ: 
२० मिनिटे
लागणारे जिन्नस: 

इंग्लिश मासे
पाव चमचा हळद
१ ते २ चमचे मसाला
चवीपुरते मिठ
तळण्यासाठी तेल
आल, लसूण, मिरची, कोथींबीर वाटण (ऑप्शनल)

क्रमवार पाककृती: 

माश्यांची खवले काढून, पोटाला चिर पाडून त्यातील घाण काढून स्वच्छ धुवुन घ्यावेत. जर मासे मोठे असतील तर त्याच्या तुकड्या पाडाव्यात.

नंतर त्याला मिठ, हळद, मसाला, हवे असल्यास वाटण चोळून ठेवावे.

गॅसवर पॅन चांगला गरम करावा व त्यात तेल सोडून मध्यम आचेवर पाच पाच मिनीटांनी उलथापालथ करून खरपूस तळून घ्याव्यात.

हे आहेत खरपूस तळलेले इंग्लिश मासे.

वाढणी/प्रमाण: 
प्रत्येकी १
अधिक टिपा: 

ह्या माशाला इंग्लिश बोलता येत असा गैरसमज करून घेउ नये. हाहा हे मासे खाडीत, शेतात सापडतात. माश्याचे नाव माहीत नसल्याने ह्याला इंग्लिश मासा नाव पडले असावे.
हया माशाला खवले असुन मासा पुर्ण काळा असतो.
कोणाला ह्या माश्याचे खरे नाव माहीत असल्यास नक्की कळवा ह्या माश्यांच्या जमाती मार्फत त्याला योग्य ते बक्षीस देण्यात येईल स्मित
रस्सा करायचा असल्यास इतर रश्या प्रमाणे खोबर्‍याच्या वाटण घालून करता येतो.
माशाला चव चांगली असते.

माहितीचा स्रोत: 
भेट आलेले मासे व माहीती.

मासे ३८) भाकस

लागणारा वेळ: 
१५ मिनिटे
लागणारे जिन्नस: 

भाकस मासा
मिठ
आले,लसूण, मिरची, कोथींबीर वाटण (ऑप्शनल)
मसाला
हळद
तेल

क्रमवार पाककृती: 

भाकस मासा एका बाजुने चपटा असतो. चपटी बाजू पांढरी असते तर वरची बाजू फुगीर व खवलांनी भरलेली काळी असते. साधारण हलव्यासारखी. ह्याची खवले काढावीत व तुकड्या करून घ्याव्यात. जर रस्सा आणि तळायचेही असतील तर मधल्या चांगल्या तुकड्या तळण्यासाठी घ्यावात व डोके आणि शेपटाकडील तुकड्या रश्यासाठी वापराव्यात. रस्सा इतर रश्यांसारखाच ओल्या खोबर्‍याच्या वाटणाने करतात.

तळण्यासाठी तुकड्यांना मिठ, मसाला, हळद हवे असल्यास वाटण लावावे. जर धिर किंवा वेळ असेल तर थोडा वेळ मुरवावे. नाही मुरवले तरी हरकत नाही (माश्यांचीही आणि माझीही स्मित).

मग तवा चांगला गरम करावा व गॅस मध्यम ठेवून तेल सोडून तुकड्या शॅलोफ्राय करायला ठेवाव्यात. एक बाजू ४- ते ५ मिनिटे शिजवून झाली की परववावी व दुसरी बाजूही तितकीच शिजवावी. पलटल्यावर पुन्हा थोडे तेल कडेने सोडावे. जर तुकड्या जाड्या असतील तर पुन्हा अलटी पलटी कराव्यात २-३ मिनीटे व नंतर गॅस बंद करावा.

ह्या आहेत तयार तुकड्या. फिज मध्ये मासे असल्याने कापताना त्यांना व्यवस्थित शेप नाही आला.

वाढणी/प्रमाण: 
प्रत्येकी २ तुकड्या.
अधिक टिपा: 

हे मासे समुद्रात मिळतात.
वाटणाबरोबरच लिंबूही पिळला तरी चांगली चव लागते.
लिंबू किंवा वाटण ताज्या माश्यांना लावण्याची तशी आवश्यकता नसते. जर मासे बर्फातील असतील तर त्यांचा वईसपणा घालवण्यासाठी वापरतात.

माहितीचा स्रोत: 
आई

मासे ३७) घोळ

लागणारा वेळ: 
२० मिनिटे
लागणारे जिन्नस: 

घोळ माश्याच्या ५-६ तुकड्या
ओल खोबर, आल, लसुण, मिरची, कोथींबीर वाटण
हिंग चिमुटभर
हळद पाव चमचा
मसाला २ चमचे
लींबाएवढ्या चिंचेचा कोळ
चवीपुरते मिठ
४-५ लसुण पाकळ्या ठेचून
१ किंवा २ छोटी पळी तेल

क्रमवार पाककृती: 

१) घोळीच्या तुकड्या तिन पाण्यातून स्वच्छ धुवून घ्याव्यात.
मी वरच्या पेक्षा जास्त प्रमाणात घेतल्या आहेत.

२) भांड्यात तेल गरम करून त्यावर लसुणाची फोडणी द्यायची.
३) त्यातच लगेच हिंग, हळद, मसाला घालून पटकन ढवळून लगेच वाटण घालायचे. जर पटापट जमत नसेल तर वाटण घातल्यावर मसाला घाला त्यामुळे मसाला करपणार नाही. पण जर तेलातच घातलात तर कालवणाला चांगला लाल रंग येतो.
४) आता त्यात चिंचेचा कोळ, घोळिच्या तुकड्या, मिठ, गरज असेल तेवढेच पाणी घालून ढवळून उकळवत ठेवा
५) उकळी आल्यावर साधारण ७-८ मिनीटांत गॅस बंद करा.
झाले घोळीचे कालवण.हाकानाका?

वाढणी/प्रमाण: 
प्रत्येकी १ ते २ तुकड्या.
अधिक टिपा: 

घोळात घोळ नव्हे घोळ म्हणजे मासा स्मित
घोळीचे सर्वच भाग खाण्यासाठी वापरतात.
मोठी घोळ चविष्ट असते. वरील फोटोपेक्षाही घोळीचा मोठा मासा असतो. घोळ माश्याला मोठी खवले असतात.
ह्याच्या डोक्याला घबाड म्हणतात. हे डोकेही चविष्ट म्हणून खास कालवणासाठी डोके मासेखाऊ नेतात.
घोळीचा मधला काटाही कालवणासाठी वापरतात. (माझा फेव्हरेट लहानपणापासुन) हा काटा उखळीप्रमाणे असतो. ह्याच्या मधले जॉइंट काढले की त्यात रस मिळतो तो प्यायचा हा पुर्वीपासूनचा छंद. काट्याच्या म्हणजे मणक्याच्या बाजूला थोडे मांस असते.
घोळीचा पिसारा म्हणजे प्रराकडचा मांसल भाग. ह्याचे कालवण करतात.
घोळीच्या मधल्या भागाच्या तुकड्या तळण्यासाठी व कालवणासाठीही वापरतात.
चविला हा मासा मध्यम, म्हणजे कोणालाही आवडेल असाच. अती चविष्ट नाही व मुळमुळीतही नाही.

घोळीच्या कालवणात शेवग्याच्या शेंगा, टोमॅटोही चांगला लाग्तो. शेंगा घालायच्या असतील तर चिंचेचा कोळ व तुकड्या घालण्याआधी शिजवून घ्याव्यात.
हे कालवण जास्त दाट न करता पातळच करावे म्हणजे वाटणाची चव न येता खरी माश्याची चव त्यात उतरते. काहीजण वाटण न घालताही हे कालवण करतात.
तुकड्या तळण्यासाठी नेहमीसारखेच हळद, मसाला, मिठ लावून तळाव्यात.

माहितीचा स्रोत: 
आई

मासे ३५) सुरमई

लागणारा वेळ: 
१५ मिनिटे
लागणारे जिन्नस: 

सुरमईच्या ४-५ तुकड्या
चिमुटभर हिंग
हळद अर्धा चमचा चमचा
मसाला १ ते २ चमचे (तिखटाच्या आवडीवर)
मिठ अंदाजे

ही आहे सुरमई

क्रमवार पाककृती: 

१) सुरमईच्या तुकड्या स्वच्छ धुवुन घ्या.

२) तुकड्यांना हिंग, हळद, मिठ, मसाला लावुन घ्या.

३) पॅन गरम करुन त्यात तेल चांगले गरम करा. गॅस मिडीयम ठेवा व त्यात तुकड्या सोडून द्या.

४) तुकड्या पातळ असतील तर ३-४ मिनीटे आणि जर जाड्या असतील तर मंद पेक्षा थोडा मोठा गॅस ठेउन ५-६ मिनीटे एक बाजु शिजवुन पलटून तेवढाच वेळ ठेवून गॅस बंद करावा. अगदीच रहावले नाही तर एक तुकडा जेवायच्या अधी मोडून खायला सुरमईची काहीच हरकत नसते स्मित

महत्वाची सुचना : हा फोटो पाहुन कोणी जळू नये आणि जळल्यास मी जबाबदार नाही. हाहा

वाढणी/प्रमाण: 
मोठा गहन प्रश्न आहे हा सुरमईच्या बाबतीत तो तुम्हीच सोडवावा.
अधिक टिपा: 

सुरमई ही मत्स्यप्रेमींची लाडकीच. त्यामुळे ही अर्थात कोळणींचीही लाडकीच. स्वस्त भावात सोडायला त्या तयार नसतात. हिची एक तुकडीच जवळ जवळ ५० रुपयाला मिळते.

सुरमई खात्री पुर्वक घ्यावी. कारण सुरमईच्या नावाखाली कुपा हा मासाही कोळणी खपवतात. कुपा माश्याला सुरमईची चव नसते. फक्त दिसायला साधारण तसाच असतो. सुरमई ही चकचकीत असुन छोट्या सुरमईच्या कातडीवर काळपट ठिपके असतात बाजुने तर मोठया सुरमई वरील फोटोत दाखवल्या प्रमाणे.

सुरमईचे कालवण इतर कालवणांसारखेच करतात.

तळताना तुमच्या आवडीनुसार आल-लसुण वाटण, लिंबु पिळून लावू शकता.

माहितीचा स्रोत: 
मस्तप्रेमिंना मला वाटत सुरमई बालपणापासूनच माहित असते.

मासे ३४) टोळ

लागणारा वेळ: 
२० मिनिटे
लागणारे जिन्नस: 

टोळ मासे १ वाटा

रस्श्यासाठी:
वाटण - पाव वाटी ओल खोबर, अर्धा इंच आल, ५-६ लसुण पाकळ्या, १ मिरची, थोडी कोथिंबीर

हिंग
हळद
मसाला
मिठ
तेल
चिंचेचा कोळ

तळण्यासाठी
चिमुटभर हिंग
हळद
मसाला
मिठ
तेल
लिंबू (ऑप्शनल)

क्रमवार पाककृती: 

रस्सा:
टोळीचे डोके व शेपुट काढून टाकायचे. मधल्या भागाचे आपल्याला सोयिस्कर आकारात तुकडे करायचे. हे तुकडे तिन पाण्यात स्वच्छ धुवुन घ्यायचे.

भांड्यात तेल गरम करुन त्यावर ४-५ लसुण पाकळ्यांची फोडणी द्यायची. मग त्यावर लगेच हिंग, हळद, मसाला घाऊन लगेच वाटण टाकायचे. त्यातच चिंचेचा कोळ, मिठ घालायचे व मग टोळच्या तुकड्या टाकायच्या. रस्सा ५-१० मिनिटे उकळवून ग्यास बंद करायचा.

तळलेले टोळः
धुतलेल्या तुकड्यांना हिंग, हळद, मिठ, मसाला हवा असल्यास लिंबू रस लावावा. तवा चांगला तापल्यावर तुकड्या शॅलोफ्राय कराव्यात. तुकड्या ३-४ मिनीटांनी पलटा व परत दुसरी बाजू शिजवुन गॅस बंद करा.

(रेडी रेसिपिज चा फोटो काढायला विसरले त्याबद्दल क्षमस्व. मी परत केल्यावर टाकतेच.

वाढणी/प्रमाण: 
प्रत्येकाला एक टोळ की टोळी ते तुम्हीच ठरवा.
अधिक टिपा: 

टोळ हा मासा समुद्रात मिळणारा हा दिसायला लांबलचक व सुंदर चकचकीत असतो.

ह्याच्या शेपटीला टिकलीसारखा काळा ठिपका असतो.


ह्याचे डोके म्हणायची की चोच असाच प्रश्न पडतो मला ती लांब लचक असते.


हे मासे समुद्रात उडतात. आतुन काही भाग जरा पोकळसर असतो. पण चविला चांगले असतात.

माहितीचा स्रोत: 
कोळीण मॅडम.

कोलम्बीचे फोडणीचे (सी के पी स्पेशल)

लागणारा वेळ: 
३० मिनिटे
लागणारे जिन्नस: 

२ वाट्या सोलून धागा काढून धुतलेली कोलम्बी
१ मोठा चमचा हळद
१ मोठा चमचा तिखट (आवडीनुसार)
२ मोठा चमचे लसूण पेस्ट
मीठ चवीनुसार
१ मोठा चमचा तेल
५-६ पाक्ळ्या लसूण
३-४ चमचे सुके खोबरे भाजून आणि वाटून
२ कान्दे बारीक चिरून

क्रमवार पाककृती: 

१. कोलम्बीला हळद, तिखट, लसूण पेस्ट आणि मीठ लावून ठेवा. थोडावेळ मॅरिनेट केले तरी चालेल
२. तेल गरम करून त्यात लसूण ठेचून टाका आणि १ मिनीट परता
३. आता त्यात कोलम्बी घालून २-३ मिनीटे परता
४. चिरलेला कान्दा घाला आणि वाटीभर पाणि घालून उकळी आणा
५. वाटलेले सुके खोबरे घालून कोलम्बी शिजेपर्यन्त झाकून मन्द गॅसवर ठेवा.
६. कोलम्बीचे फोडणीचे तयार. गरम भाताबरोबर एकदम HIT

अधिक टिपा: 

१. ह्याच पद्ध्तीने सरन्गा (पापलेट), सुरमई, रावस यान्चे फोडणीचे करता येते
२. ह्या कृतीत सुके खोबरे न घालता उकळी आल्यावर चिन्चेचा कोळ आणि ओल्या खोबर्‍याचे वाटण घातले की झाले कालवण तयार.
३. मॅरीनेट मधे कोथिम्बी पण खूप छान लागते.

जागूकडचे मत्स्यमयी गटग - रविवार, १७ जुलै २०११, उरण

येणार येणार म्हणताना अखेर तो दिवस उजाडला. मी वर्षभर माबोकरांना भेटण्याचे विशेष मनावर घेतले नव्हते. (तरी ठमादेवी घरी येऊन टपकलीच होती. फिदीफिदी) आता एक वर्ष झालं, प्रस्थापित मायबोलीकर होण्याच्या प्रोसेस मधला एक ठळक टप्पा गाठला आणि मनाशी ठरवतच होते की आता मायबोलीकरांना भेटलं पाहिजे. तर एक दिवस दिनेशदांची मेल आली. ते भारतात येणार होते आणि जागूकडे काही जण जमणार होते. दिनेशदांचं आमंत्रण, जागूसारख्या सुगरणबाईकडे जेवण आणि माझी वर्षपूर्ती असा सगळा योग एकत्र जुळून आला नि आमचं घोडं एकदाचं मायबोलीच्या गंगेत न्हायला तयार झालं.

मासे पैदास करण्याबद्द्ल : शोभेचे मासे

0

मला शोभिवंत मासे पालनाबद्द्ल माहिती हवी आहे. मागे बागुलबुवा यानी लिहिलेला लेख वाचला होता. माझ्या घरी फिश आहेत. याउपर मला अजुन घरगुती व्यवसाय करण्याची इछा आहे.

मासे ३३) कालेटं

लागणारा वेळ: 
१५ मिनिटे
लागणारे जिन्नस: 

कालेटं
मसाला
हळद
मिठ
तळण्यासाठी तेल
४-५ लसुण पाकळ्या ठेचुन (ऑप्शनल)

क्रमवार पाककृती: 

कालेटं ही तळुनच जास्त चांगली लागतात म्हणून तळण्याची पाककृती देत आहे.
कालेट आधी साफ करुन घ्यावीत त्यासाठी कालेटांची खवले काढावीत. खवले जास्त नसतात. डोके व शेपुट काढून पोटातील घाण काढावी. मग तिन पाण्यातुन स्वच्छ धुवुन घ्यावीत. कालेटांना मिठ, हळद, मसाला चोळून घ्यावा.

नंतर तवा चांगला गरम करुन त्यावर तेल सोडून हवी असल्यास लसुण पा़कळ्यांची फोडणी द्यावी. फोडणी नको असल्यास गरम तेलात कालेट मस्त शॅलो फ्राय करावीत.

दोन्ही बाजू जास्तीत जास्त ४-५ मिनीटे मध्यम आचेवर तळाव्यात.

ही आहेत तयार कालेटं फ्राय. खायला या.

वाढणी/प्रमाण: 
प्रत्येकी दोन तरी हवीच कारण हा मासा बारीक असतो.
अधिक टिपा: 

कालेटं ही ओळखायला अगदीच सोप्पी. त्यांचा लाल्-गुलबट रंग असतो. ही खाल्याने रक्त वाढते असे म्हणतात. कालेट स्वस्त व चवदार असतात. शक्यतो हे तळूनच चांगले लागतात.

मसाला लावताना थोडा लिंबाचा रस लावला तरी वेगळी टेस्ट येते.

माहितीचा स्रोत: 
कोळीण

मासे ३२) पापलेट

लागणारा वेळ: 
२० मिनिटे
लागणारे जिन्नस: 

पापलेट
हळद
मसाला
मिठ
आल-लसुण्-मिरची-कोथिंबीर वाटण (ऑप्शनल)
तळण्यासाठी तेल

क्रमवार पाककृती: 

पापलेट जर अगदीच मोठे असतील तर त्याच्या तुकड्या करुन घ्या. मिडीयम असतील आणि कमी जणांसाठी हवे असतील तर पापलेटचे शेपुट, बाजूची परे कापा. डोके आणि पोटाच्या मध्ये चिर देउन पोटातील घाण काढुन टाका आता त्या पापलेटच्या पोटांना वरुन चिरा द्या खालील प्रमाणे.

हे चिरा पाडलेले पापलेट स्वच्छ धुवुन घ्या. बघा कशी मस्त चकचकीत गोरी गोरी दिसतायत.

आता पापलेटांना वाटण, हळद, मसाला, मिठ लावुन जर धिर असेल तर थोडावेळ मुरवा.

आता तवा गॅसवर ठेवा आणि चांगला तापू द्या. जर तवा चांगला तापला नसेल तर तुकड्या चिकटतात. तापलेल्या तव्यावर तेल सोडा ते कालथ्याने पसरवा आणि त्यावर पापलेट शॅलोफ्राय करण्यासाठी सोडा.

२-३ मिनीटांनी पलटा ती बाजु शिजली की परत पलटा आणि पहीली बाजू शिजवुन परत दुसर्‍या बाजूला पलटून गॅस बंद करा. समजला का अलटी पलटी गेम ? जर कठिण वाटत असेल तर पाच मिनीटे एक बाजु शिजवुन पलटी करुन दुसरी बाजु पाच मिनीटे शिजवा आणि गॅस बंद करा. शिजवता गॅस मध्यम आचेवर किंवा त्यापेक्षा कमी ठेवा.
झाले तयार पापलेट. वास सुटलाय बघा.

वाढणी/प्रमाण: 
प्रत्येकी १ पापलेट पाहिजेच ना.
अधिक टिपा: 

ताजे पापलेट ओळखण्यासाठी ते कडक आहेत का बघा. तसेच त्यांच्यावर सुरकुत्या पडलेल्या नसल्या पाहीजेत.

माहितीचा स्रोत: 
आई