१. प्रत्येकी १ माप चणाडाळ, उडीदडाळ, मटकी (अख्खी), आणि मूगडाळ रात्रभर पाण्यात भिजवून दुसर्‍या दिवशी सकाळी उपसून ठेवावी.

२. तासभर निथळली की प्रत्येक डाळ आणि मटकी 'वेगवेगळी' शक्य तितक्या कमी पाण्यात जमेल तितकी बारीक वाटावी. (वेगवेगळी वाटणं महत्त्वाचं.)

३. सगळी वाटणं एकत्र करून यात एक माप 'न भिजवलेली' तूरडाळ फक्त धुवून मिसळावी.

४. यात आता हिरव्या मिरच्या, आलं लसूण यांचं वाटण, धणेजिरे पावडर, हळद, तिखट, मीठ घालावं.

५. भरपूर कोथिंबीर आणि कढीलिंबाची पानं चिरून घालावी.

६. आता कडकडीत गरम तेलात भरपूर हिंग घालून, अगदी गॅसवर उतरवल्या उतरवल्या पिठात घालावं.

७. सगळे मसाले, मोहन, कोथिंबीर, आलं-लसणाचे वाटण व्यवस्थित एकत्र करून घ्यावं.

हे झालं वड्यांचं पीठ तयार!
-------------------------------------
८. कढईत तेल धूर येईपर्यंत गरम करून या मिश्रणाचे छोटे, चपटे, मध्यभागी मेदुवड्यासारखं भोक पाडलेले
वडे तळायला सोडावे.

९. एका घाण्याचे वडे तेलात सोडल्यावर आच मध्यम करून खरपूस तळावे.

१०. पहिल्या घाण्याच्या वड्याची चव घेऊन; तिखट, मीठ कमी-जास्त होतंय का ते बघून घ्यावं. (जास्त झालं असल्यास तांदळाचं पीठ घालता येतं.)
----------------------------------------------------------
वडा-भात तयार करायला:-

११. ताटात भात वाढून घेऊन त्यात वडे कुस्करून घालावे. मीठ फक्त वड्यांपुरतं असल्यामुळे भातात जरासं मीठ वरून घालावं लागतं.

१२. कडकडीत तेलाची फोडणी वरून ओतावी. (हवं तर जेवणानंतर / आधी ५ मैल पळून यावं, पण तेलात कंजूषी करू नये.)

१३. वडा-भात कालवून पोटभर हाणावा. निवांत झोपायला पुढले २-३ तरी मोकळे असावे. हा भात चढतो!

१४. सगळ्यात महत्त्वाचं! भात अगदी वाटीभर घ्यावा आणि त्यात फारतर १-२ वडे कुस्करावे. लागल्यास आणखी वडे घालता येतात. पण आधीच भात खूप घेतला आणि त्यात भक्कम वडे घातले तर अनावर ढीग तयार होतो.

१५. जोडीला गरम कढी किंवा मठ्ठा मस्त!!
--------------------------------------------------------
वडाभात:

फक्त वडे आणि फोडणी:

१. तांदूळ स्वच्छ धुवून निथळत ठेवावा.
२. कांदा, मिरची, कोथिंबीर mixer मधून बारीक पेस्ट करून घ्यावी.
३. कढईत फोडणी करून घेऊन वरील पेस्ट चांगली परतून घ्यावी.
४. तांदूळ घालून पुन्हा परतावे.
५. पाणी घालून एक उकळी आल्यावर मीठ घालावे व शिजू द्यावे.
६. लसणाच्या चटणीबरोबर/दह्याबरोबर/तुपाबरोबर गरमागरम गट्टम करावे

१) आधी आपल्याला स्टॉक करावा लागेल. त्यासाठी भाज्यांचे टाकाऊ तरीही खाण्याजोगे भाग घ्या.
(फ्लॉवरचा मधला भाग, मटाराची साले, पालेभाज्यांची देठे, कोथिंबीरीचे देठ, थोडासा कांदा, गाजराचा
तूकडा, बटाट्याचा तूकडा असे) हे भाग जरासे ठेचून घ्या आणि कूकरमधे टाका. अर्धा लिटर पाणी टाका.
त्यात दोन मिरीदाणे
ठेचून टाका. प्रेशर आल्यावर पाच ते सात मिनिटे शिजवा. मग कूकर उघडून डावेने भाज्या ठेचून, फक्त
पाणी गाळून घ्या. हा झाला स्टॉक. आपल्याला भात या पाण्यातच शिजवायचा आहे. हा स्टॉक आधी
करुन ठेवता येतो. पण भातात घालतेवेळी गरम करुन घ्या. स्टॉक क्यूब्ज वापरता येतील. ते कोमट
पाण्यात विरघळून घ्या. त्यात भरपूर मीठ असते, ते लक्षात ठेवा.
२) एका मोठ्या पॅनमधे तेल तापवून त्यात लसूण व कांदा परता. फार लाल करायचा नाही.
३) त्यात टोमॅटोचे तूकडे + केचप टाका व जरा परतून वांग्याचे तूकडे टाका.
४) जरा परतून त्यात पाप्रिका टाका व मंद आचेवर झाकण ठेवून शिजू द्या.
५) तांदूळ धुवून निथळून घ्या.
६) कांदा, टोमॅटो, वांगी शिजून एकजीव झाले कि त्यात तांदूळ टाका. केशर व हर्ब टाका.
७) थोडे परतून त्यात तांदूळ बुडतील एवढाच स्टॉक टाका, मंद आचेवर झाकण ठेवून शिजू द्या.
८) बाकीच्या भाज्या नीट करुन घ्या. दुस-या पॅनमधे त्या जेमतेम बुडतील एवढेच पाणी व चमचाभर
तेल घालून पाणी आटेपर्यंत प्रखर आचेवर शिजवा.
९) भात अधूनमधून ढवळत रहा. मीठ टाका. शिजवलेल्या भाज्यांपैकी काही भाज्या भातात मिसळून
घ्या. (काही सजावटीसाठी वापरायच्या आहेत.) परत झाकण ठेवून भात शिजू द्या.जसजसा भातात स्टॉक जिरेल, तसतसा टाकत रहा.
१०) भात जवळजवळ शिजला कि, मग ढवळू नका. भातावर भाज्यांनी सजावट करा आणि मंद
आचेवरच पण झाकण न ठेवता शिजवा.
११) पाएआ हा थोडासा (थोडासाच) खालून लागला पाहिजे.
१२) ज्या पॅनमधे शिजवला, त्याच पॅनमधे टेबलावर घ्या.

१) बिरयाणी करायला घ्यायच्या १ तास आधी तांदुळ धुवुन निथळत ठेवा.

२) चिकन किंवा मटण साफ करुन त्याला दही व वाटण चोळून १ तास मुरवा.

३) एका मोठा पातेल्यात तांदळाच्या दुप्पट किंवा त्यापेक्षा जास्त पाणी उकळत ठेवा. त्यात मिठ, जिर, ४ वेलची, ४ मिरी, ४ लवंग, २ दालचिनीचे तुकडे, २ तमालपत्र घाला. पाणी उकळले की त्यात तांदूळ टाका. ५-६ मिनीटांनी तांदूळ जरा अर्धवट शिजले की त्यातील अर्धे तांदूळ चाळणीत निथळवत ठेवावेत. नंतर अजुन ३-४ मिनीटांनी उरलेले शिजत आलेले तांदुळ दुसर्‍या चाळणीत निथळवत ठेवावेत.

४) एका भांड्यात तेल टाकून त्यात ४ मिरी, ४ लवंगा, २ वेलची, २ दालचीनीचे तुकडे, २ तमालपत्र घालून त्यावर कांदा बदामी रंगावर कुरकुरीत शिजवा. असा कांदा शिजवण्यासाठी तेल नेहमीपेक्षा थोडे जास्त वापरावे.

५) मुरवलेल्या मटण्/चिकनला हिंग, हळद, मिरची पुड, ८ मिरी, ८ लवंगा, ४ वेलची, ४ दालचीनीचे तुकडे, ४ तमालपत्र, आलुबुखार, उभे चिरलेले बटाटे व २ चमचे तुप घालुन एकत्र करा.

६) बिरयाणी करण्यासाठी एक मोठे टोप घ्या. त्या टोपाला आतून तुप लावा. टोपात चिकनचे मिक्स केलेले मिश्रण पसरून घ्या. पसरलेल्या चिकन्/मटणवर तळलेला अर्धा कांदा टाका. त्यावर अननसाच्या चकत्या लावा.

७) चकत्यांच्या वर कच्चट तांदळांचा थर लावा व त्यावर थोडे तुप पसरवा.

८) राहिलेला अर्धा कांदा ह्या तांदळांवर पसरवा व शिजत आलेला भात ह्या थरावर लावा. परत थोडे तुप पसरवा.

९) टोपावर अगदी व्यवस्थित बसणारे झाकण लावा (हवा बाहेर गेली नाही पाहीजे असे). झाकण वसवून झाकण व टोप जोडणारी कडा गव्हाच्या मळलेल्या पिठाने गोलाकार घट्ट पॅक करा.

१०) टोप पातळ असल्यास पहीली १५ मिनीटे मोठ्या गॅसवर बिरीयाणीचे टोप ठेवा किंवा मिडियम गॅस वर टोप ठेवा मग अ‍ॅल्युमिनियमच्या तव्यावर हे टोप ठेउन अर्धा ते पाऊण तास ही बिरयाणी शिजू द्या. जर निखारे असतील तर तेही झाकणावर ठेवल्यास बिरयाणी अजुन चांगली दम होते.

११) बिरयाणी तयार झाली की टोप गॅसवरुन उतरवून १० मिनिटे ठेवा. मग चमच्याने किंवा कालथ्याने गव्हाच्या पिठाचे आवरण काढा आणि झाकण उघडा. बिरयाणीचा वाफाळणारा दणदणीत वास घरभर पसरुन सगळ्यांना भुक लागेल. मग लगेच वाढायला घ्या. वाढताना मोठा कालथा थेट काली रोवून थरासकट बिरयाणी वाढा.

अर्धी झाली की.

१२) थोडी टेस्ट करा.

बासमती तांदुळ धुवून निथळत ठेवावेत.
मोठ्या पातेल्यात जरा जास्त तेल घेऊन त्यावर फोडणीचे जिन्नस घालून, काजू, गरम मसालाही परतून घ्यावा. त्यावर वाफवून घेतलेली तोंडली टाकून झाकण घालून वाफ येऊ द्यावी.
त्यावर निथळून घेतलेले तांदुळ परतावेत. मोजून पाणी घालावं. भात शिजत असताना मसालेभाताकरता केलेला मसाला, गोडा मसाला, मीठ घालावं.
वाढताना साजूक तूप, कोथिंबीर, ओलं खोबरं घालून वाढावा.

मसाल्याची कृती

१) मसाल्यासाठी सर्व प्रथम एका कढईत तेल घेऊन लाल मिर्च्या थोड्या परतून डीश मधे काढून घ्याव्या, त्याच तेलात हरबरा डाळ थोडा वेळ परतून, त्यातच उडीद डाळ टाकुन परतावे. दोन्ही डाळी लाल झाल्या की त्यातच धने टाकून थोडे परतावे, त्यानंतर जिरे टाकून परतावे, नंतर मेथी दाणे, मिरे, दालचिनी, लवंग टाकून अजून थोडेसे परतावे. सर्वात शेवटी किसलेले सुके खोबरे घालुन मिश्रण चांगले परतून घ्यावे..
हा मसाला थंड झाल्यावर मिक्सर मधुन बारिक पावडर करून घेणे.
२) १ वाटी पाण्यात चिंच अर्धा तास भिजवून त्याचा कोळ काढून घ्यावा.

३)कढईत अथवा जाड बुडाच्या पातेल्यात (मी कुकरच वापरला) तुरीची डाळ धुवून ६ वाटी घेऊन त्यात हळद हिंग घालून शिजत ठेवावी, डाळ अर्धी शिजल्यावर त्या धुतलेले तांदुळ, कांदा, चवीनुसार मीठ व गुळ घालावा.. तयार केलेला मसाल्यातील अर्धा मसाला पाण्यात कालवून घालावा. (मसाल्याच्या गाठी होऊ नयेत म्हणून पाण्यात कालवून घालतात.) मिश्रण शिजू द्यावे.
भांड्याच्या बुडाला लागू नये म्हणून मधे मधे मिश्रण पळीने ढवळावे.
डाळ तांदुळ शिजल्यावर त्यात चिंचेचा कोळ घालून मिश्रण चांगले ढवळून घ्यावे..
गरजेनुसार गरम पाणी टाकत जावे.
४)साजुक तुप गरम करून त्यात शेंगदाने काजू थोडे परतून त्यातच मोहरी, जिरे, हिंग, कढीपत्ता घालून फोडणी करून ती फोडणी भाताला द्यावी..
मिश्रण चांगले ढवळावे.
ताटात वाढुन वरून ओल्या नारळाचा चव आणि कोथिंबीर टाकून वाढावे..
याच्यासोबत बटाट्याचे चिप्स छान लागतात.

पुलाव करायच्या अगोदर तांदुळ अर्धा तास भिजत ठेवावे.दुध साखर एकत्र करुन ठेवा.
कढईत जीरे , लवंग, तेज पान, वेलची,दालचीनी तुपावर गलाबी परतुन घ्या.
त्यावर भिजत ठेवलेले तांदुळ ३-४ मिनीटे परता. मग दुध-साखर , मिठ आणी अर्धा कप पाणी वाढवुन शिजवा. गॅस बंद केल्यावर ड्राय फ्रुट्स आणी छोट्या आकारात कापलेली फळांनी सजवा..

[पुलाव केल्यावर फोटो टाकेन .. ]

१) प्रेशर कूकरमधे तूप तापवून त्यात मिरी, वेलची आणि जिरे (किंवा दालचिनी) टाका.
२) मग त्यावर कांदा टाकून परता. कांदा बिरयानी साठी लाल करतो तेवढा तळायचा नाही, फ़क्त गुलाबी करायचा
आहे.
३) मग त्यावर तांदूळ टाकून थोडे परता.
४) मग त्यावर मक्याचे दाणे टाका. (टिनमधले वापरत असाल तर टिनमधले पाणीही वापरा, नाहीतर अर्धाकप साधे
पाणी टाका. ओट्स टाका व ढवळा.
५) पाण्याला उकळी आली कि दूध टाका, दुधाला उकळी आली कि केचप टाका.
६) टिनमधल्या दाण्यात आणि केचपमधे मीठ असते ते लक्षात ठेवून आवश्यक वाटले तरच मीठ टाका.
७) नीट ढवळून झाकण लावा, प्रेशर आले कि तीन मिनिटानी बंद करा.
८) सोबत एखादे सलाद घ्या.

मी कोचवलेली काकडी आणि योगहर्ट घेतले आहे.

एक कप तांदूळ धुवून भिजत अर्धा तास भिजत ठेवायचा. मग त्यात मिठ घालून जरासा कच्चाच शिजवून घ्यायचा. मग गाळणीत गाळून थंड पाण्याखाली जरावेळ धरायचा.
भात शिजेपर्यंत केशर पाण्यात भिजत ठेवायचे.
एका जाड बुडाच्या पातेल्यात तूप कींवा लोणी टाकून त्यावर बटाट्याच्या चकत्या पसरवून त्यावर अर्धा भात पसरवायचा. केशराचे अर्धे पाणी त्यावर टाकायचे. त्यावर राहिलेला सर्व भात पसरवायचा. राहिलेले केशर पाणी टाकायचे. जरासे लोणी वर टाकायचे. पातेल्यावर स्वच्छ रुमाल टाकून घट्ट झाकण ठेवून मंद आचेवर १०-१५ मि. भात ठेवायचा.
जेवणापुर्वी ५ मि. आधी ताटात किंवा ताटलीवर पालथा मारायचा.

ही पाकृ मी करते तशी लिहितेय. जाणकार, सुगरणींची वेगळी असू शकते.

अंदाजाप्रमाणे मीठ घालून भात शिजत टाकायचा. मोकळा शिजला पाहिजे. शिजेतो फोडण्या करून घेणे.

फोडणी १ - हिरवी फोडणी
तेल तापल्यावर मोहरी, जिरं, हळद, हिंग नेहमीप्रमाणे. मोहरी तडतडली की मग हिरव्या मिरच्या, कढीपत्ता, किसलेले आले त्यातच घालणे. गॅस बंद करणे. एकुणातला अर्धा नारळ, चिरलेली कोथिंबीर यातच घालणे. वरून अर्धे लिंबू पिळणे आणि सारखे करणे.

फोडणी २ - लाल फोडणी
तेल तापल्यावर मोहरी, जिरं, हळद, हिंग नेहमीप्रमाणे. मोहरी तडतडली की मग लाल सुक्या मिरच्या, धुतलेली उडद डाळ आणि शेंगदाणे घालायचे. गॅस बंद. नारळ आणि अर्धे लिंबू वरून. सारखे करायचे.

शिजलेल्या भाताचे दोन भाग करून एकेक फोडणी एकेका भागावर ओतून व्यवस्थित मिक्स करून घायचे. याच वेळेला मीठाचा अंदाज घेऊन गरज असल्यास अजून मीठ पण घालायचे.

आता उरलेल्या लिंबांच्या (किंवा हिरव्या लांबुडक्या लिंबांच्या) चकत्या कापून घ्यायच्या.
सर्व्हिंगच्या भांड्यात हिरवी फोडणीवाल्या भाताचा एक थर - लिंबाच्या एकदोन चकत्या - लाल फोडणीवाल्या भाताचा एक थर - लिंबाच्या एकदोन चकत्या असं भरत जायचं. थर लावून झाले की वरती गार्निशसाठी म्हणून लिंबाच्या चकत्या ठेवायच्या. आणि हे भांडे वाफेत ठेवायचे (स्टीलचे असल्यास गॅस बंद केलेल्या कुकरात, इलेक्ट्रिक राइस कुकरचे भांडे असल्यास कीप वॉर्म सेटींगवर, मावेत चालेल असे सर्व्हिंग भाडे असल्यास १ मिन फिरवून तसेच आत ठेवायचे.) खायच्या वेळेपर्यंत. तोवर लिंबाच्या चकत्यांच्यातून लिंबाचा स्वाद बरोबर उतरतो.

वाढताना सगळे लेयर्स येतील असा वाढावा. लेमन राईसाबरोबर रस्सम किंवा टॉमेटोचे सार सुंदर लागते.