कुलदेवतेचे आयुष्यातील, मनातील स्थान, भूमिका

सान्वी खरच किती मोलाचा अनुभव मिळाला तुम्हाला.
मी गेल्या वर्षी पुण्यात जोगेश्वरी(=योगेश्वरी) ला गेलेले होते. मलाही ममत्व आहे या देवीचे. योगेश्वरी सहस्रनाम जपायला फार आवडते. कॉलेजात मैत्रिणीबरोबर पुणं चालत पालथं घालत असू तेव्हा हमखास जोगेश्वरी होइ.

भागवतजी या लेखाचा उल्लेख केल्याबद्दल धन्यवाद.
@ सान्वी, त्या लेखातूनच -
>>>>>>>>>>जोगेश्वरीचे उल्लेख पुराणातही सापडतात असे मत कै.राजवाडे, डॉ.केतकर यांनी नोंदवलेले आहे. ‘तां नमामी जगदधात्री योगिनी परयोगिनी’ असे योगेश्वरीचे म्हणजेच जोगेश्वरीचे वर्णन भविष्यपुराणात आहे. योगिनी हे योगेश्वरीचे दुसरे नाव. योगेश्वरीचे प्राकृत रूप म्हणजे जोगेश्वरी. योगेश्वरी संज्ञेचा उलगडा मूर्तिरहस्य व्याख्येत ‘जीवेश्वरैकस्य ईश्वरी सा योगेश्वरी’ असा केला आहे. म्हणजे, जीव आणि ईश्वर यांची एकरूपता दाखवणारी ही आदिशक्ती आहे.>>>>>>>>>

खापरेवरती सहज फिरता फिरता, महालक्ष्मीची पदे तसेच मुक्तेश्वरांच्या काव्यातील महालक्ष्मी आदि रसाळ काव्ये सापडली -
https://www.transliteral.org/pages/i140315024146/view?page=all

गोड गळा असता, चाल लावता आली असती तर नक्की ही पदे पाठ करुन गुणगुणली असती. पण अर्थात जगी राजहंसाचे चालणे डौलदार असल्याने, इतर कोणी चालूच नये काय, या न्यायाने, एकेक पद पाठ करण्याचा मानस आहे. आज संकष्टी चतुर्थी आहे - हा दिवस चांगला आहे सुरुवात करायला

असा संकल्प मनात स्फुरणे हाही जगदंबेचा कृपाकटाक्षच वाटतो. असो.

पीठमध्ये जगन्माता भक्तानां वरदा स्थिता
तस्या वामे महादेवी रेणुका भक्तवत्सला

_________________

महालक्ष्मीचे घेता दर्शन| सर्व पातकांचे होय निरसन|
कोल्हापुरीचे जे अधिष्ठान|तत्समान महीमा दोहींचा||
स्तवने तोषिली जगन्माता|वरप्रदान वोपी तत्वता|
जे जे वांछी तत्वता|ते अभिष्ट फल विपश्चिता देतसे||

______________________

धन्योSहं कृतपुण्योSहं कृतार्थ तवदर्शनात|
प्रपन्नं पाही मां देवी सर्वापत्तीविनाशिनी||
अद्य मे सुदिनं मातर्घ मे सफलं जनु|
तपोSपी सफलं मेSद्य देवी त्वत्पाददर्शनात||

______________________

पीठं कोल्लापुरं नाम देवीनां प्रीतीवर्धनम|
महालक्ष्मीसनाथस्तु भैरवस्तत्र नायक:||
यस्य पूर्वे महालक्ष्मी, स्थिता कोल्ला च दक्षीणे|
कंकाली पश्चिमे देवी, महाकाली तथोत्तरे||
एता पीठेन सहिता: सिद्धराजसरोवरे|
पीठं दृष्टं समायाता, देवीनां समये तदा||

__________________________________

देव दैत्य मुकुटांच्या ज्योती| जयाते नीरांजन करीती|
त्या देवी तुझे चरणांप्रति|मंगल व्हावया नमितसे||

____________

नमस्ते जगद्धात्री सदब्रह्मरुपे
नमस्ते हरोपेन्द्रधात्रादि वंदे|
नमस्ते प्रपनैष्ट्दानैकदक्षे
नमस्ते महालक्ष्मी कोलापुरेशी||१||

विधी कृत्तीवासा, हरिर्विश्वमेतत
सृजत्यत्ति पातिती यत्ततप्रसिद्धम|
कृपालोकनादेव ते शक्तिरुपे
नमस्ते महालक्ष्मी कोलापुरेशी||२||

त्वया मायया व्याप्तमेततसमस्तम
ढ्रुतं लीलया देवि कुक्षौ हि विश्वम|
स्थितं बुद्धीरुपेण सर्वत्र जन्तौ
नमस्ते महालक्ष्मी कोलापुरेशि||

जया भक्तीवर्गा हि लक्ष्यंते एते
त्वयात्र प्रकामं कृपापूर्णदृष्ट्या|
अतो गीयसे देवि लक्ष्मीरिती त्वम|
नमस्ते महालक्ष्मी कोलापुरेशि||४||

पुनरवाक्पटुत्वादिहीना हि मूका
नरैस्तेर्निकामं खलु प्रघ्यर्से यत्|
विजेष्टाप्त्वयं तच्च मूकांबिका त्वम
नमस्ते महालक्ष्मी कोलापुरेशी||५||

यदद्वैतरुपात्परब्रह्मणस्त्वम्
समुत्थापुनर्विश्वलीलोद्यमस्था|
तदाहुर्जनास्त्वां हीं गौरिं कुमारीम|
नमस्ते महालक्ष्मी कोलापुरेशी||६||

हरीशादिदेहोत्थ तेजोमयप्र -
स्फुरच्चक्रराजाख्यलिंगस्वरुपे|
महायोगीकोलर्षिहृत्पद्मगेहे
नमस्ते महालक्ष्मी कोलापुरेशी||७||

नम: शंखचक्राभयाभीष्ठस्ते
नमस्ते अंबिके गौरी पद्मासनस्थे|
नम: स्वर्णवर्णे प्रसन्ने शरण्ये
नमस्ते महालक्ष्मी कोलापुरेशी||८||

इदं स्तोत्ररत्नम कृतं सर्वदैवम
हृदि त्वां समाधाय लक्ष्म्यष्टकं य:|
पठेन्नित्यमेष व्रजत्याषु लक्ष्मीम|
सुविद्यां च सत्यं भवत्या: प्रसीदात||९||

इति श्रीमुक्तांबास्तवकं अमलं य: प्रतिदिनम
नरो भक्त्या युक्त: पठति हृदि कृत्वा भगवतीम|
सुविद्यामैश्वर्य बहुलमिह लब्ध्वापि विबुधै
सूपूज्य: सायुज्यं व्रजति हि महेश्या पुनरयम्||१०||

गोकर्णाद्दक्षिणे भागे दशयोजनमात्रके|
सह्याद्रे दक्षीने नाम्ना कोल्लापुरं श्रुतम्||
स्वर्णरेखांकितं लिंगम नास्ति नास्ति जगत्त्रये|
वामभागाधिकं लिंगं न भूतं न भविष्यति||

स्त्रीकोल्लापुरवरेश्वर्यै स्त्रीमहालक्ष्म्यै नम:
हारीतकुलसंभूतरविदेवत्रिदंडिन:
तुष्टा कोल्लापुर्रद्देवी महालक्ष्मीरिहागता||
लक्ष्मीमहात्म्यं मंगलं महाश्री महालक्ष्म्यै नम:||

श्रुणुध्व मुनय: सर्वे श्रीदेवीचरितं शुभम|
यस्य स्मरणमात्रेण नृणां मुक्ती: प्रजायते||

पाहि देवी जगन्मात: पाही श्रीबनशंकरी|
पाही पद्मप्रिये पद्मे, पाहि श्रीसर्वमंगले||

इति स्तुत्वां महादेविं त्रिगुणां वनशंकरीम|
महाकाल्यादिरुपेण तृष्टावाथ पृथक पृथक||

श्रीगणेशं च बटुकं क्षेत्रपालं च भक्तित"|
प्रणम्य द्वारपालांश्च रंगमंडपमागत:||
गर्भागारं प्रविष्याम्बां सर्व अमंगलहारिणीम|
प्रणनाम सपत्नीक: साष्टांग वनशंकरीम||
महाकालि महालक्ष्मि महापूर्वसरस्वति|
अकारादिक्षकारांतमातृरुपिणी पाहि माम||

तत्रैका ह्युत्तरे भागे काशी भागीरथीतटे\
पंचगंगातटे दक्षे करवीरपुरीतरा||

करवीराभिधं क्षेत्रं महाराष्ट्रेषु वर्तते|
काशीतो महीमा यस्य श्रूयते हि यवाधिक:||
संद्न्या दक्षीणकाशीति प्राप्ता तेन महीयसी|
तत्र गच्चे मुने शीघ्रं चित्तं ते शांतीमेष्यति||

मातर्नमामि कमले कमलायताक्षि|
श्रीविष्णूःरुत्कमलवासिनी विश्वमात:||
क्षीरोदजे कमलकोमलगर्भगौरी|
लक्ष्मी प्रसीद सतता नमतां शरण्ये||
त्वंश्रीरुपेंद्रसदने भुवनैकमातर|
ज्योत्स्नासि चंद्रमसि चंद्रमनोहरास्ये|
सूर्ये प्रभासि च जगतित्रये प्रभासि|
लक्ष्मी प्रसीद सतता नमतां शरण्ये||
त्वं जातवेदसि सदा दहनात्मशक्तीर|
वेधास्त्वया जगदिदं सकलं विदध्यात||
विश्वंभराsपी बिभ्रुयादखिलं भवत्या|
लक्ष्मी प्रसीद सतत< नमता शरण्ये||

काल किंडलवरती 'श्री योगेश्वरी उपासना' नावाचे सृजनरंग प्रकाशनाचे पुस्तक विकत घेतले. सहस्रनामांमध्ये सौम्य नावे आहेत तशी अत्यंत विकट, विक्राळ, भीतीदायक वर्णने असलेली नावेही आहेत. वाचून ऊरात, धडकी भरते. श्री प्रकाश केतकर यांच्या खालील ब्लॉगवरतीही हे स्तोत्र उपलब्ध आहे.
http://ioustotra.blogspot.com/2018/11/shriyogeshwari-sasranam.html
मला ही देवी फार आवडते. का ते माहीत नाही. पुण्याला गेले होते तेव्हा जोगेश्वरीला जाण्याचा योग आला. कॉलेजमध्ये असल्यापासून जोगेश्वरीला मैत्रिणीबरोबर जायचे.

होय सनव.

मला या धाग्यावरती मला आलेला अनुभव लिहायचाय.
माझ्यात विल पॉवर अर्थात इच्छाशक्ती नगण्य आहे. कोणतीही कमिटमेन्ट जमत नाही. मन चंचल आहे. पण मी आयुष्यात पहील्यांदा संकल्प केला आणि तो तडीस नेला. दुर्गेची ३२ नावे , ३२ वेळा, ३२ दिवस म्हटली.
या काळात माझी ५० वर्षांची 'नखे कुरतडण्याची' सिव्हिअर सवय मोडून पडली. खरोखर ती सवय गेली ती परत फिरकलीच नाही. आता ऑक्टोबर एन्ड ते मिड डिसेंबर मी नखे कुरतडलेली नाहीत. याला एक व्यावहारिक कारण हेही आहे की याच काळात माझ्या लक्षात आले की या सवयीमुळे, माझा एक दात किंचित चिप ऑफ झालाय (टवका उडालाय). कारण काही का असेना, तो दात असा झालेला आहे हे लक्षात उपासनेचा काळातच आले.
दु म्हणजे दुस्तर. अवघड अत्यंत कठीण.
ही सवय मोडणे माझ्याकरता अशक्यप्रायच होते. मला या जन्मात ते शक्य नव्हते याचे कारण ही बॉडीली कंपल्सिव्ह डिसॉर्डर आहे. फक्त अ‍ॅम्ग्झायटीमध्ये वगैरे मी नखे कुरतडत नसे तर दररोज एकांत मिळाला की म्हणजे काँप्युटर ब्राउस करताना ऑफिसनंतर संध्याकाळी मी नित्यनेमाने नखे कुरतडत होते. लोक कमालीचे जज करतात त्यांना डिसगस्टींग वाटते वगैरे सर्व कळत असूनही हे कंपल्शन मला सुटत नव्हते. आय यु़जड टु बाईट क्युटिकल्स & ऑल. भयंकर झालेले माझे हात. परपेच्युअल जखमांमुळे, इन्फेक्शन, टिटॅनस वगैरेचा धोका तो वेगळाच.
मग हात नेहमी लपवण्यात मी पटाईत झाल होते. ग्लास असा धरायचा की नखे दिसता कामा नयेत. बसल्यानंतर स्कर्टच्या घेर्‍यात, फोल्डमध्ये बोटे लपवायची जेणेकरुन लोकांची नजर जाणार नाही यात मी अगदी निपुण झालेले होते.
---------------
दुर्गेची नावे म्हणणे प्रथमतः सोपे गेले. आरंभशूर व उत्साह. पण नंतर नंतर रात्री कधी उशीर होइ तर कधी मलाही ताप आलेला आहे. त्या काळात किंचित जड जाईल का, आपल्याने होइल का असे वाटलेले. पण पार पडले.
ज्योतिषशास्त्रात राहूपीडेवरती तोडगा म्हणुन दुर्गेची उपासना सांगीतलेली मला आढळली. राहू हा ऑबसेशनच दाखवतो. अर्थात ते वाचून काही मी नामस्मरण सुरु केले नाही. नामस्मरण सुरु करण्याचा उद्देश वेगळा व वैयक्तिक होता. माझ्या स्वर्गवासी आईला ती जिथे कुठे असेल, तिथे लाभ व्हावा, तिचे रक्षण व्हावे - या हेतूने मी संकल्प केला. समोरच्याला गंध लावते वेळी आपल्या बोटांना ते पहील्यांदा, लागते. दुसर्‍याला फुले देताना, आपली ओंजळ आधी सुगंधी होते याचा प्रत्यय आला. आई स्वप्नात आली वगैरे ठिक आहे. कारण मीच तिचा फार विचार केला असेन. ते मी मिरॅकल म्हणणार नाही पण हां ही सवय तुटली हा चमत्कारच आहे.
---------------------
दुर्गेची ३२ नावे -
.
दुर्गाद्वात्रिंशन्नामावलिः
.
दुर्गा दुर्गार्तिशमनी दुर्गाऽऽपद्विनिवारिणी ।
दुर्गमच्छेदिनी दुर्गसाधिनी दुर्गनाशिनी ॥ १॥
.
दुर्गतोद्धारिणी दुर्गनिहन्त्री दुर्गमापहा ।
दुर्गमज्ञानदा दुर्गदैत्यलोकदवानला ॥ २॥
.
दुर्गमादुर्गमालोका दुर्गमाऽऽत्मस्वरूपिणी ।
दुर्गमार्गप्रदा दुर्गमविद्या दुर्गमाश्रिता ॥ ३॥
.
दुर्गमज्ञानसंस्थाना दुर्गमध्यानभासिनी ।
दुर्गमोहा दुर्गमगा दुर्गमार्थस्वरूपिणी ॥ ४॥
.
दुर्गमासुरसंहन्त्री दुर्गमायुधधारिणी ।
दुर्गमाङ्गी दुर्गमता दुर्गम्या दुर्गमेश्वरी ॥ ५॥
.
दुर्गभीमा दुर्गभामा दुर्गभा दुर्गदारिणी ।
नामावलिमिमां यस्तु दुर्गाया सुधी मानवः ॥ ६॥
.
पठेत् सर्वभयान्मुक्तो भविष्यति न संशयः ।
शत्रुभिः पीड्यमानो वा दुर्गबन्धगतोऽपि वा ।
द्वात्रिंशन्नामपाठेन मुच्यते नात्र संशयः ॥ ७॥
.
इति दुर्गाद्वात्रिंशन्नामावलिः समाप्ता ।
-------------------------
३१ वेळा फलश्रुतीशिवाय म्हणुन, ३२ व्या वेळेस म्हणजे शेवटच्या वेळेस फक्त फलश्रुती म्हणायला एकूण २४ मिनिटे लागतात. आता तर हे स्तोत्र पाठ झाल्याने, डोळे मिटून ट्रेनमध्ये मनातल्या मनात, म्हणता येते. उघडपणे स्वयंपाक आदि करताना गाता येत.

धन्यवाद

>>>>एक वाईट सवय सुटली, मस्तच.
होय
>>>>मी स्पेशली श्रीसुक्तम ऐकते
खूप छान.

प्राजक्ता धन्यवाद.

किती छान वामिका. ते सोपे आहे लक्षात ठेवायला.
सध्या माझा अष्ट्विनायक श्लोक पाठ झालेला आहे. मी ही दोन्ही स्तोत्रे क्वचित ट्रेनकरता वगैरे उभी असताना म्हणते.