हरवलेलं आईपण

माझी एक मैत्रिण आहे. शरयु म्हणुन. ती साधारण २९-३० वयामध्ये अमेरीकेमध्ये आली. त्यावेळी तिची लेक होती ३ वर्षांची. पहील्यांदा ती आली आणि मग तीन महीन्यांनी तिचा नवरा, लेकीला घेउन आला. बरं हिचा जॉब व्यवस्थित चालू होता. पण नवर्‍याला काही जॉब लागत नव्हता. कारण त्याचं फील्ड फार वेगळं होतं शिवाय एच-४ व्हिसा. मग ३-४ वर्षं नवरा मुलीला सांभाळत धडपड करत होता. आणि ही घरातील, एकमेव अर्निंग मेंबर होती. ही मात्र उशीरा पर्यंत ऑफिसात कामाला जुंपलेली असे. वीकेन्डसना देखील क्वचित ऑफिसात जावे लागे. या सर्वात तिच्या मुलीला फार कमी वेळ देता येई.
नंतर त्या ताणाने आणि मुख्य म्हणजे झोपेच्या अनियमिततेमुळे, ती आजारी पडली. आजार चिघळला, एक / दीड वर्षं उपचार होतच होते,औषधं लागू पडेपर्यंत, स्टॅबिलिटी येईपर्यंत तितका काळ गेला. त्याही काळात नवर्‍याला नोकरी नाही कारण एच-४ व्हिसा. हिच्यावरच घरची कमाईची जबाबदारी. खूप ताणाची वर्षे होती, डोक्यावर सतत अनिश्चिततेची तलवार असे. आजारात मुलीशी ना खेळता आलं ना लाड करता आले. चिमुकली लेक आजारामुळे आईला आढ्याकडे डोळे लावुन पडलेली पाही नाहीतर मग ऑफिसकरता आवराआवर करताना. असे दिवस गेले, मुलगी झाली ७-८ वर्षांची. पुढे तिला दूरगावी नोकरी मिळाली. ग्रीन कार्ड नसल्याने, येईल ती नोकरी स्वीकारत गेली. मिळेल तिथे फिरत राहीली नशीबाने त्या काळात, तिच्या सासूबाईंना ग्रीन कार्ड मिळाल्याने त्या अमेरीकेत, आल्या. इकडे नवरा स्कॉलरशिप मिळवून पी एच डी करत होता. पण फिरतीच्या नोकरीमुळे एकंदर घरी जाता येत नसे. मुलगी मोठी होत होती. नशीबाने सासूबाई मुलीचं बघत होत्या.
बाहेरगावी तिच्या अपरोक्ष मुलगी मोठी होत राहीली, हिच्या स्वप्नात मात्र मुलगी ३ वर्षाचीच येत राहीली. काही काळाने घरी आली तोवर घरादाराला, तिच्या नसण्याची छान अगदी मस्त सवय होउन गेली होती. विशेषतः मुलीने डिफेन्स मेकॅनिझमही असेल, पण हिच्याबरोबरचे भावनिक नाते तोडलेले होते. मुलगी मोकळेपणाने बोलत नसे. तिलाही सवय न राहील्याने, मुलीला एक स्वतंत्र व्यक्तिमत्व म्हणुन काही तिला बघता येत नसे. उदाहरणार्थ - टिनेजमध्ये मुलांचे व्यक्तीमत्व घडत असते , हे विसरुन ती मुलगी लहान असल्यासारखीच ट्रीट करे. यातून मुलगी तिच्याजवळ खुलण्या पेक्षा दूर दूर गेली. मुलीला आज्जी जास्त जवळची वाटे. हे देखील तिने पचविले, न पचून करते काय.
पुढे साबा ७६ व्या वर्षी वारल्या. तोवर मुलगी कॉलेजला जाण्याइतकी मोठी झाली. पिल्लू घरट्यातून उडून गेले.
___________ ही झाली शरयुची चित्तरकथा, रडकथा, नाईलाज को इलाज क्या कहाणी_____

आता वाचकांनी सल्ला द्यायचा आहे. नव्हे तशी विनंती आहे.-

तिची मातृत्वाची आस अपूर्ण राहीली ती राहीली. आता मेनापॉझच्या काळात मन सैरभैर होतं, मध्येच रडू येतं. वैफल्य येतं. मुलीची आठवण येते. कोणा बाळाला तरी जवळ घेउन त्यावरती मायेचा वर्षाव करावा असे वाटते. तिने विचारही करुन पाहीला की एखादे मूल दत्तक घ्यावे की काय. पण आपल्या सोयीसाठी दत्तक घेणे चूकीचे आहे हे तर तिला कळतेच परंतु दत्तक घेतलेल्या मुलांचे काही इश्युज निघाले तर ते सोडविण्यास तिला असमर्थ वाटते. कोणताही पाळीव प्राणी आणायचा म्हणजे जबाबदारी. त्याचं हगणं - मुतणं कोणी काढायचं. म्हणुन तो ऑप्शनही रद्दबातल झालेला आहे. ती अजुनही नोकरी करते. तिला सतत वाटतं आयुष्यात आपण फक्त एक 'नोकरदार' भूमिका केली. ना मुलीवर संस्कार करायला आपल्याकडे कधी वेळ होता ना, लाड करायला. धडपणे मुलीला खायलाही आपण घालू शकलो नाही. तिची उंची जास्त वाढली असती का, जर मी तिचा आहार सांभाळला असता? असे बेसिक प्रश्न तिला पडतात. तिला मनस्वी त्रास होतो. मुलगीही क्वचित लागेलसं पट्टकन बोलून जाते -तुला अमकं तरी माहीते का? माझं वय काय हे तरी माहीते का? टाइप्स. असं झालं की तिच्या जिव्हारी लागते. डोळ्यात पाणी येते. मुलगी शहाणी आहे क्वचितच असे होते. हे नेहमीचे नाही. हा नॉर्म नाही. नवर्‍याला कधी हे बोलून दाखवलं की तो म्हणतो - काहीच वर्षं तर दूर होतीस, त्याला हे कळत नाही - ती मनानी नेहमीच दूर राहिली. एक तर आजारपणामुळे किंवा ऑफिसात पिळून घेतल्यामुळे.
___________________________________________
मेनापॉज हा फॅक्टर आहेच त्यासंदर्भात सल्ला दिला तरी तो वेलकमच आहे. पन्नाशीच्या सुमारास, मन प्रसन्न कसं ठेवायचं? भूतकाळात जे होउन गेलं त्यावर कुठे कुणाचं नियंत्रण असतं? सगळं कळतं पण वळत नाही. कधीकधी तिला काउन्सिलिंग घ्यावेसे वाटते. That she might opt for. मी तिला खूप सांगू पहाते - "शरयु, अगं आपल्यालाच फार वाटतं. मुलांना अगदी प्रचंड अशी आपली गरज नसते. तू जेवढा वेळ मुलीला दिलास, तो कदाचित तिला पुरला असेल. तू का स्वतःला कोसून घेतेस?" तरी आता, सुजाण वाचकांनी सल्ला द्यावा.