भाषा

बहुरुपी तुकोबा !!

Submitted by पुरंदरे शशांक on 16 May, 2016 - 00:17

बहुरुपी तुकोबा !!

नटनाट्ये अवघें संपादिलें सोंग । भेद दाऊं रंग न पालटे ॥१॥
मांडियेला खेळ कौतुक बहुरूप । आपुलें स्वरूप जाणतसों ॥ध्रु.॥
स्फटिकाची शिळा उपाधि न मिळे । भाव दावी पिवळे लाल संगे ॥२॥
तुका म्हणे आम्ही या जनाविरहित । होऊनि निश्चिंत क्रीडा करूं ॥३॥५६४

एखाद्याच्या बोलीमुळे मायबोली धोक्यात येऊ शकेल का ?

Submitted by घायल on 21 April, 2016 - 11:46

मराठी प्रमाण भाषा म्हणजे काय ? ही किती लोकांकडे बोलली जाते ?

वेगवेगळ्या गावचं पाणी वेगळं म्हणतात. दर दहा कोसावर बदलत जाणा-या . मराठी भाषेत / बोलीत बोलणा-याने प्रमाण भाषेत व्यक्त व्हावे, मूठभरांनी लादलेले सभ्यतेचे संकेत पाळत लिखाण करावे अशी बंधने लादल्यास लहानपणापासून कानावर पडलेल्या बोलीला टाळून जी आपली नाही त्या संस्कृतोद्भव मराठीतून सकस आत्मलक्षी साहीत्य निर्मिती होऊ शकते का ? ज्याचे त्याचे अनुभवविश्व, अनुभूती हे परक्या भाषेत व्यक्त करणे प्रत्येकाला जमू शकते का ? अपवाद असतील. पण असा नियम होऊ शकेल का ?

विषय: 
शब्दखुणा: 

ऊन

Submitted by जाई. on 13 April, 2016 - 02:45

ऑफिसातला एक नेहमीचा दिवस . कटकट करणारे सीनियर्स , नेहमीच्या डेडलाईनची रडारड , एसीची गोठलेली हवा , या सर्वात डोक्यात प्रश्नांचं भेंडोळ जमलेल असताना चेहऱ्यावर दिसू न देण्याची कॉर्पोरेट कसरत करत असलेले आपण . एका क्षणी डोक्यातल काहूर चेहऱ्यावर पसारायला सुरुवात होते. स्क्रीन धूसर दिसू लागते . डोळे जड होतात . पटकन फ्रेश होऊन येण्याच्या नावाखाली पाऊले वॉशरूमची वाट चालू लागतात . पण तिथून येऊनही काही होत नाही . सुरुवातीचं लो फिलिंग आता सिंक होऊनच थांबणार काय इतपत प्रकरण येतं .

आणि तेव्हाच टिंग टॉंग होतं .

ऐका!

Posted
2 वर्ष ago
शेवटचा प्रतिसाद
2 वर्ष ago

काल असाच मल्हारी मार्तंड शिनुमा आठवला.

प्रकार: 

संतकृपादीपक

Submitted by पुरंदरे शशांक on 5 April, 2016 - 02:12

संतकृपादीपक

नित्य समाधान | संतांची संपत्ती | स्वस्थ चित्त वृत्ती | सर्व काळ ||

अहर्निश वृत्ती | वसे भगवंती | कसलीच खंती | उरेचिना ||

वैराग्य विवेक | बाणतो नेमक | सहजचि एक | योग घडे ||

असोनी संसारी | विरक्त अंतरी | नित्य सदाचारी | धन्य जगी ||

संत सहवास | घडता सहज | जीवनाचे काज | कळो येई ||

शांति लाभतसे | भाविका अपूर्व | वासना त्या सर्व | नष्ट होती ||

प्रेम जडतसे | सहज साधनी | अलिप्त राहूनी | करी कर्मे ||

उद्धरुन ऐसे | जाताच साधक | विशेष हरिख | संता वाटे ||

संतकृपा ऐशी | भाग्याने लाभता | येतसे पूर्तता | जीवनाते ||

सावरकरांनी मराठीला दिलेल्या शब्दांबाबत

Submitted by अभि_नव on 24 March, 2016 - 11:15

सावरकरांनी अनेक नवे शब्द मराठीला दिले.
त्या सर्वांची "अधिकृत" यादी आणि ते सर्व शब्द सावरकरांनी कोणत्या लिखाणातुन ( वर्तमानपत्र / पुस्तक ई.) जगासमोर मांडले त्यांचे अधिकृत स्त्रोत / संदर्भ मिळु शकतील काय?
मोघम संदर्भ नको. एखादे छापील पुस्तक / लेख / वर्तमानपत्र ई. प्रकारचे काही असेल तर चांगले.
आगाऊ धन्यवाद.

सुधारुन आज थोडासा पुन्हा चुकणार आहे मी

Submitted by रसप on 17 March, 2016 - 03:33

सुधारुन आज थोडासा पुन्हा चुकणार आहे मी
कधी चुकलोच नाही तर कसा शिकणार आहे मी ?

मला नाकार तू, झिडकार तू, सोडूनही तू जा
तुझ्या अस्वस्थ रात्री रोज लुकलुकणार आहे मी

तुला भेटायचे असलेच तर येऊन जा लौकर
जगाच्या स्वस्त ठेल्यावर मला विकणार आहे मी

कितीही धाव आयुष्या, तुझा मी माग काढीनच
नको वाटून तू घेऊस की थकणार आहे मी

जरी हा फास पहिला अन् जरी हा श्वास शेवटचा
तरी मातीत गेल्यावर, खरा पिकणार आहे मी

लढाई आत्मभानाची करे अस्तित्व माझ्याशी
न पुढचे ठाव काही आज पण टिकणार आहे मी

रसास्वादामधे ओथंबले तारुण्य हे माझे
जरा आलीच तर हमखास तुकतुकणार आहे मी

....रसप....
१७ मार्च २०१६

शब्दवेध - पर्यायी मराठी शब्द

Submitted by हर्पेन on 15 March, 2016 - 06:37

२०१६ च्या मराठी भाषा दिवसा निमित्त आयोजित उपक्रमांचा भाग म्हणून शब्दवेध नावाचा एक उपक्रम राबवला होता.
http://www.maayboli.com/node/57867
अर्थातच मभादि निमित्त असा उपक्रम चालवण्याला कालावधीची सीमा होती. पण तरीही हा उपक्रम निरंतर चालू रहावा असे वाटल्याने हा धागा काढत आहे. (विशेषतः नवीन / समकालीन) इंग्रजी शब्दास अथवा शब्दसमुहास पर्यायी मराठी शब्द शोधून काढणे हा ह्या धाग्याचा हेतू आहे.

इथून पुढचा भाग तिकडूनच चिकटवला आहे. ज्यायोगे ह्या उपक्रमाची नीट कल्पना येईल.

नमस्कार,

विषय: 

शब्दपुष्पांजली- मला आवडलेले गोनीदांचे पुस्तक- दुर्गभ्रमणगाथा

Submitted by वावे on 29 February, 2016 - 03:44

गडकोट हेच राज्य
गडकोट म्हणजे राज्याचे मूळ
गडकोट म्हणजे खजिना
गडकोट म्हणजे सैन्याचे बळ
गडकोट म्हणजे राज्यलक्ष्मी
गडकोट म्हणजे आपले प्राणसंरक्षण
महाराष्ट्रात जवळपास चारशे किल्ले. त्यांपैकी जवळजवळ अडीचशे किल्ले गोनीदांनी पाहिले; पाहिले, म्हणजे नुसते पाहिले नाहीत, तर त्या त्या किल्ल्याचा इतिहास, भूगोल, त्या किल्ल्यावरची वनसंपदा, त्याचे वास्तुरचनाशास्त्र, राजकीयदॄष्ट्या, संरक्षणदॄष्ट्या त्याचे महत्त्व अशा अनेक मुद्द्यांचा सखोल विचार करत पाहिले, पुन:पुन्हा पाहिले. या अडीचशे किल्ल्यांपैकी उण्यापुर्या अठरा-वीस किल्ल्यांची ही ’दुर्गभ्रमणगाथा’!

विषय: 
शब्दखुणा: 

काही परकीय अमराठी भाषेतील शब्द आणिक त्याचा मराठी अनर्थ

Posted
2 वर्ष ago
शेवटचा प्रतिसाद
2 वर्ष ago

खर तर सदर विषय हा लेखनाचा स्वतन्त्र विषय होऊ शकतो का ? हा खरोखरच सन्शोधनाचा विषय आहे. मला खर तर ह्या विषयाचा स्वतन्त्र ध्हगाच काढायचा होता पण ते जमल नाही त्यामुळे हा लेखन प्रपन्च.

माझ्या अमराठी भाषान्च्या कुतुहला पोटी म्हणा किन्वा नको तीथे लुडबूड करण्याच्या खोडीमूळे म्हणा (कॉलेज शब्द किड्यान्मूळे) मी काही अमराठी शब्द आत्मसात Proud करण्याचा प्रयत्न केला. माझ्या पर्देशातील काही काळाच्या वास्तव्यामधे मला काही अमराठी आणिक काही परकीय भाशीकान्शी सन्वाद साधण्याची सन्धी मिळाली. त्यातून हे जे काही शब्द आहे ते मी शिकलो.

विषय: 
प्रकार: 

Pages

Subscribe to RSS - भाषा