शेवगा

ओरिसा: छुईं आळू पोटळं भजा (फोटोसहित)

0

मागची आळूपोटळं तरकारी अजुनतरी कोणी करुन बघितलेली दिसत नाही. ते बहुधा भयापोटी असावे. पण ते तोंडली परवर कन्फ्युजन मुळे असावे असे मानायला मला वाव आहे. म्हणुनच आज दुसरी रेसिपी टाकते आहे. अर्थातच हि रेसिपीही माझी नाहीच. मात्र नवर्‍याच्या शिकवण्याबर हुकुम हि रेसिपी मी करते. (म्हणजे भलतीच सोपी असणार बघा!)

छुईं आळू पोटळं भजा (फोटो नंतर देईन)

छुईं - शेवग्याची शेंग
आळू - बटाटा
पोटळं - परवर

रानभाजी १७) शेवग्याची फुले

लागणारा वेळ: 
२० मिनिटे
लागणारे जिन्नस: 

शेवग्याची फुले
एक किंवा दोन कांदे चिरुन
४-५ लसुण पाकळ्या ठेचुन
३-४ हिरव्या मिरच्या
१ टोमॅटो
हिंग, हळद
मिठ
अगदी थोडा गुळ
तेल

क्रमवार पाककृती: 

शेवग्याची फुले धुवुन घ्यावीत. तेलावर लसुण पाकळ्या, मिरचीची फोडणी देउन त्यावर कांदा परता. कांदा जास्त शिजवण्याची गरज नसते. मग त्यात हिंग, हळद घालुन शेवग्याची फुले घाला. परतुन एक वाफ घ्या. मग त्यात चिरलेला टोमॅटो, मिठ, गुळ घाला. एक वाफ काढा आणि चांगले परतुन घ्या. झाली भाजी तय्यार.

वाढणी/प्रमाण: 
३-४ जणांसाठी
अधिक टिपा: 

शेवग्याच्या झाडाच्या फांद्या खुप ठिसुळ असतात. पावसाळ्यात बर्‍याचदा मोठ्या शेवग्याच्या फांद्या वार्‍याने पडतात. कधी कधी तर शेंगा काढतानाही फांदी तुटते. मग ह्याची फुले भाजीसाठी उपयोगात आणतात. परवा मी माहेरी गेले होते. तिथे शेंगा काढताना शेंवगेची फांदी खाली आली. मग आईने लगेच ह्या फुलांची भाजी करायचा मार्ग दाखवला.

माझ्या अपेक्षेप्रमाणे खुपच छान चव लागते फुलांच्या भाजीची. बुरजी आनी कालवांसारखीच सारखीच भाजी दिसते.
ही फुले कालवांमध्ये, सुकटीमध्येही घालतात.

रानभाज्या
१) कुरडूची भाजी - http://www.maayboli.com/node/9313
२) कंटोळी - http://www.maayboli.com/node/9329
३) टाकळा - http://www.maayboli.com/node/9351
४) भारंगी - http://www.maayboli.com/node/9381
५) कुलू - http://www.maayboli.com/node/9406
६) शेवळ - http://www.maayboli.com/node/16771
७) आंबट वेल - http://www.maayboli.com/node/16838
८) कोरल - http://www.maayboli.com/node/16860
९) कवळा - http://www.maayboli.com/node/17069
१०) वाघेटी - http://www.maayboli.com/node/17171
११) कोरांटी/कोलेट - http://www.maayboli.com/node/17448
१२) मायाळू - http://www.maayboli.com/node/17566
१३) सुरणाचे देठ - http://www.maayboli.com/node/17631
१४) दिंडा - http://www.maayboli.com/node/17948
१५) शेवग्याचा पाला - http://www.maayboli.com/node/18177
१६) रानभाजी टेरी (अळू) - http://www.maayboli.com/node/17006

माहितीचा स्रोत: 
आई

शेवग्याच्या शेंगांचे लोणचे

लागणारा वेळ: 
३० मिनिटे
लागणारे जिन्नस: 

चार जास्त जूनही नाहीत आणि अगदी कोवळ्याही नाहीत, अश्या शेवग्याच्या शेंगा.
पाऊण कप तेल, अर्धा कप व्हिनीगर, एक टिस्पून हिंग, एक टिस्पून जिरे, दोन टिस्पून (किंवा जास्त)
लाल तिखट, अर्धा टिस्पून हळद, अर्धा टिस्पून मेथी, अर्धा टिस्पून मोहरी, दोन टिस्पून साखर, मीठ

क्रमवार पाककृती: 

शेंगांचे एक इंचाचे तूकडे करून सोलून घ्या. वरची साल शक्य तितकी काढा. तेलाची फोडणी करुन, त्यात मेथी तळा, ती गुलाबी झाली कि मोहरी टाका, जिरे टाका, हिंग हळद टाकून, गॅस मंद करुन शेंगांचे तूकडे टाका. परतून सगळीकडून सोनेरी करुन घ्या. लाल तिखट व साखर घाला. व्हीनीगर घालून, उकळा. रस दाट झाला व तेल दिसू लागले कि बंद करा. अगदी थंड करा मग बाटलीत भरा.

वाढणी/प्रमाण: 
लोणच्याला काय प्रमाण ?
अधिक टिपा: 

व्हीनीगर वापरल्याने शेंगा छान मुरतात व मऊ होतात. मसाल्याचा स्वादही चांगला लागतो, व व्हीनीगरचा वास अजिबात रहात नाही.

शेंगूळ (शेवग्याच्या शेंगांची आमटी)

लागणारा वेळ: 
३० मिनिटे
लागणारे जिन्नस: 

चार शेवग्याच्या शेंगा, अर्ध्या लिंबाएवढा गूळ, चार पाच कोकमे, अर्धा कप तांदळाचे पिठ, दोन कांदे, लाल तिखट, हळद, हिंग, जिरे,मीठ, तेल

क्रमवार पाककृती: 

शेंगांचे बोटभर लांबीचे तूकडे करून घ्या. कांदा उभा पातळ चिरुन घ्या.
तेलाची हिंग हळद जिर्‍याची फोडणी करुन घ्या.
त्यावर कांदा टाकून लालसर करुन घ्या. त्यावर शेंगाचे तूकडे टाकून जरा परता,
मग त्यावर तीन चार कप पाणी टाका. उकळी आली, कि गॅस मंद करुन, अर्धवट
झाकण ठेवून, शेंगा शिजवून घ्या.
मग त्यात आमसूले व लाल तिखट टाका. (तिखट हवे तर कांद्याबरोबर परतूनही घेऊ
शकता, पण ते करपणार नाही, याची काळजी घ्या.)
जरा उकळले कि गूळ घाला, तांदळाचे पिठ थोड्या पाण्यात मिसळून टाका व रस
दाट झाला, कि उतरा.
भातावर घेता येते, किंवा नूसतेही पिता येते.

वाढणी/प्रमाण: 
चार जणांसाठी
अधिक टिपा: 

याला आंबट, गोड, तिखट अशी छान चव येते, तांदळाचे पिठ नसल्यास थोडी भाजलेली कणीक घ्या. बेसनाने तितकी चांगली चव येत नाही. लसूण, कोथिंबीर घालू शकता, पण गरज नाही.